Ev Hanımlarına Emeklilik Müjdesi! 40 Maddelik Teklif TBMM'de Görüşülüyor
TBMM gündemine sunulan 40 maddeden oluşan kanun teklifi, milyonlarca kadının sosyal güvenlik sorunlarına çözüm getirmeyi amaçlıyor. Eğer ev içerisinde harcanan bakım emeklerinin sigortalılık süresine dahil edilmesine ilişkin bu düzenleme yürürlüğe girerse, ev kadınları Bağ-Kur (4/b) statüsüne sahip olabilecek. Bu değişiklik ile birlikte, vatandaşların emeklilik ve sağlık primleri Hazine tarafından karşılanacak; isteyenler ise ek ödemelerle maaş miktarlarını artırma seçeneğine sahip olacak.
Geçmişte sigortasız geçirilen yıllar için borçlanma imkanı sunulacak. Uzun yıllar evde çalışan kadınlar, bu süreleri borçlanarak emeklilik hesaplarına ekleyebilecek. Ev emekçileri ve onların aileleri, pirim yatırmadan genel sağlık sigortasından yararlanabilecek. Kadınlar için 55, erkekler için ise 60 yaşından itibaren her çalışılan yılın emeklilik bağlama oranı yüzde 90'a kadar yükselebilecek. Çalışma gücünü yitirenlere yüzde 70, başkalarının bakımına muhtaç olan kişilere ise yüzde 80'lik malullük maaşı bağlanacak.
EV İŞÇİLERİNE KIDEM TAZMİNATI GÜVENCESİ
Evlere temizlik hizmeti sunan kadınların hukuki statüsü tamamen yeniden düzenleniyor. Mevcut İş Kanunu’ndaki ev hizmetleri ile ilgili istisna maddesi yürürlükten kaldırılarak, çalışanlara yasal güvence sağlanacak. Böylece, kıdem tazminatı ve yıllık izin hakları elde edilebilecek. 30 günden fazla süren ev işlerinde yazılı sözleşme şartı aranacak ve sözleşmesiz çalıştırma yasaklanmış olacak. Ev sahiplerine, işveren konumunda, yükseklik tehlikesi veya kimyasal madde kullanımı gibi riskler karşısında koruyucu ekipman sağlama zorunluluğu getirilecek.
BAKIM VERENLERE 30 GÜN İZİN HAKKI
Sürekli bakım veren bireylerin yükünü hafifletecek sosyal destek önlemleri metin içerisinde detaylandırıldı. Hastalara bakım yapan kişilere ücretsiz psikolojik destek, bakım eğitimi ve hukuki danışmanlık hizmeti sağlanacak. Evde bakım yardımı alırken, hane gelirine değil, bakım yükünün ağırlığına yönelik değerlendirme yapılacak. Büyük şehir ve ilçe belediyelerine ayrıca kreş açma görevi ile yaşlı bakım evleri ve mola evleri kurma yükümlülüğü getiriliyor.
Ayrıca, devlet destekli geçici "mola bakımı" hizmeti hayata geçiriliyor. Sürekli bakım yükü taşıyanlara yılda en az 30 gün ücretsiz izin hakkı tanınacak ve bu süreçte maaş kesintisi yapılmayacak. Bu teklifin temel dayanağını ise Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 2025 yılına ait Zaman Kullanımı Araştırması verileri oluşturuyor. Resmi verilere göre, kadınlar ev işlerine günde ortalama 4 saat 3 dakika, erkekler ise yalnızca 58 dakika harcıyor. Hazırlanan bu kanun teklifi ile bakım yükünün devlet ve topluma eşit bir şekilde paylaştırılması amaçlanıyor.
